KALÇA PROTEZİ
Kalça eklemi nedir :
Kalça eklemini femur ( uyluk ), ve pelvis ( leğen ) kemiklerinin bir araya gelmesiyle oluşan bir eklemdir. Kalça ekleminde bükülme ( fleksiyon ), açılma ( ekstansiyon ), içe-dışa dönme ve abduksiyon-adduksiyon hareketi olur.
Kalça protezi nedir :
Kalça protezi aşınan ve yıpranan eklemde pelvis ( leğen ) kemiğine soket tarzı bir metal, femur kemiğine de stem dediğimiz uzun sapı olan bir metal, her 2 metal arasına da polietilen ( hastanın yaşına göre seramik ) bir aparatın yerleştirilmesidir.
Neden kalça protezi yapılır :
Kalça ekleminde artroz ( aşınma )
Kortizon kullanımına ve alkole bağlı olarak avasküler nekroz dediğimiz femur başında kemik erimesi
Uyluk kemiğinin üst ucundaki bazı kırıklar( femur boyun kırıkları )
Geçirilmiş eklem içi kırıklara bağlı artroz
Doğuştan kalça çıkığına bağlı kısalık ve artroz
Geçirilmiş kalça çıkığına bağlı artroz
Gibi nedenlerle eklem yüzeylerindeki eklem kıkırdağında ciddi aşınmalar olur. Bu aşınma ileri boyutlara ulaştığı zaman eklemde ağrı ve fonksiyon kaybı olur . Bu durumda kalça protezi operasyonu ile ağrı ve fonksiyon kaybı başarılı bir şekilde tedavi edilebilir.
Kimlere kalça protezi yapılır :
Kalça ekleminde şekil bozukluğu oluşmuş, kıkırdak yüzeyler aşınmış, ameliyat dışı tedavilere cevap vermeyen, ağrı ve fonksiyon kaybı olan; ameliyata engel durumu olmayan herkese yapılabilir.
Kaç türlü kalça protezi vardır :
Parsiyel ve total kalça protezi olarak 2 tiptir .
Parsiyel kalça protezinde pelvis kemiğine herhangi bir implant yerleştirilmeyip femur kemiğine uygulanan stemin ucuna femur başını taklit eden bir metal küre yerleştirilir.
Total kalça protezinde ise hem pelvis kemiğine hem de femura implant yerleştirilir. Arasına da polietilen ve seramik olmak üzere 2 tip implant yerleştirilir.
Kalça protezinde malzeme kalitesi önemli mi :
Kalça protezi operasyonunun başarısı için ameliyatı yapan ortopedistin tecrübesi çok önemlidir. Ayrıca kullanılan malzemenin kalitesi özellikle metal yüzeyler arasındaki polietilenin ve seramik implantın kalitesi ve de dizaynı aynı zamanda da protezlerin kemiklere yerleştirilme açıları çok önemlidir . Günümüzde kaliteli malzemeden iyi yapılmış bir protez 30- 40 yıl kadar sorunsuz kullanılabilmektedir .
Kalça protezi yapılırken genel anestezi gerekli mi :
Spinal anestezi ile diz protezi yapılabilmektedir . Genellikle operasyon sonrası ağrı kontrolü için spinal + epidural anestezi dediğimiz kombine yöntem tercih edilir.
Ameliyat sonrasında neler olur :
Hastalar genellikle 24- 36 saat sonra ayağa kalkıp walker ile yürüyebilir hale gelir. Ortalama hastanede kalış süresi 3 gündür . Ameliyat sonrası hemen kalça egzersizlerine başlanır. Genelde fizik tedavi gerekmez.
